موزه مردم‌شناسی مهریز؛ روایت زندگی در دل باغ جهانی

موزه مردم‌شناسی مهریز یکی از دیدنی‌ترین جاذبه‌های فرهنگی شهر مهریز در استان یزد است؛ جایی که گذشته، آداب‌ورسوم و شیوه زندگی مردم این منطقه را در فضایی تاریخی و دل‌انگیز به نمایش می‌گذارد. این موزه در آغاز در حمام تاریخی استهریج قرار داشت، اما در سال‌های گذشته به باغ جهانی پهلوان‌پور منتقل شد؛ باغی ارزشمند که به‌عنوان یکی از ۹ باغ ایرانی در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است.

باغ پهلوان‌پور؛ هم‌نشینی باغ ایرانی و قنات

باغ پهلوان‌پور با وسعتی در حدود ۵ هکتار، مجموعه‌ای چشم‌نواز از معماری و طبیعت را در خود جای داده است. این باغ شامل برج گلین، فضاهای خدماتی وابسته، عمارت شربت‌خانه یا کوشک در میانه باغ، عمارت زمستان‌خانه و ساختمان سرایداری است. آنچه به این مجموعه هویتی منحصربه‌فرد می‌بخشد، جاری بودن آب قنات جهانی حسن‌آباد مهریز در محور اصلی باغ است؛ جوی آبی که در کنار درختان بلند چنار، فضایی روح‌نواز و فراموش‌نشدنی پدید آورده و یکی از زیباترین نمونه‌های پیوند باغ ایرانی و قنات را پیش چشم بازدیدکنندگان می‌گذارد.

موزه مردم شناسی مهریز | باغ پهلوان پور

عمارت کوشک؛ ارزشمندترین بخش باغ

ارزشمندترین بخش این باغ تاریخی، عمارت کوشک یا شربت‌خانه است؛ عمارتی سه‌طبقه با مساحتی نزدیک به ۱۵۰۰ متر مربع که بر اساس اصول و ضوابط باغ‌سازی ایرانی، بر محور اصلی باغ قرار گرفته است. این عمارت با کلاه‌فرنگی زیبا و کاربندی‌های پرنقش‌ونگار، از نفیس‌ترین بخش‌های مجموعه به شمار می‌رود. حضور این بنای باشکوه در میانه باغ، شکوه معماری سنتی مهریز را دوچندان کرده و جلوه‌ای ماندگار از هنر ایرانی را به نمایش گذاشته است.

پیشنهاد ما :
کوه شیرکوه یزد | بام سپید کویر

موزه‌ای از زندگی، کار و خاطره مردم مهریز

بخشی از این باغ زیبا پس از مرمت و تجهیز، به موزه مردم‌شناسی شهرستان مهریز تبدیل شده است؛ موزه‌ای که با هدف معرفی فرهنگ مردم منطقه، آداب‌ورسوم، شیوه معیشت و مشاغل سنتی راه‌اندازی شد. بخش مهمی از جذابیت این موزه در آن است که بیشتر اشیای آن به همت مردم فرهنگ‌دوست مهریز به موزه اهدا شده و همین موضوع، ارزش اجتماعی و هویتی آن را دوچندان کرده است. در این موزه بیش از ۴۰۰ اثر نگهداری می‌شود؛ آثاری که هرکدام بخشی از زندگی روزمره مردم این ناحیه را روایت می‌کنند. در میان آن‌ها می‌توان به ابزار و ادوات کشاورزی و جنگی، پوشاک سنتی، اسناد و قباله‌های قدیمی، ظروف شیشه‌ای، فلزی و سفالی، وسایل استحمام و نیز ابزار مربوط به حرفه‌های سنتی مانند ریسندگی، پارچه‌بافی، گیوه‌دوزی، سبدبافی و چاقوسازی اشاره کرد. این مجموعه، تصویری زنده از مهارت‌ها، نیازها و سبک زندگی نسل‌های گذشته در مهریز یزد ارائه می‌دهد.

موزه مردم شناسی مهریز | باغ پهلوان پور – 1

مولاژها و آثار باستانی؛ بخش دیدنی و آموزشی موزه

یکی از بخش‌های بسیار دیدنی موزه، مجسمه‌ها و مولاژهای انسانی است که صحنه‌هایی از آداب‌ورسوم و مشاغل سنتی مردم مهریز را بازسازی می‌کنند. این بخش برای نوجوانان و علاقه‌مندان به فرهنگ بومی، جنبه‌ای آموزشی و جذاب دارد و بازدید از آن، شناختی ملموس‌تر از زندگی گذشته مردم منطقه به دست می‌دهد. علاوه بر آثار مردم‌شناسی، در این موزه شماری از اشیای ارزشمند و باستانی متعلق به تمدن اشکانی غربالبیز نیز به نمایش درآمده است؛ آثاری که از کاوش‌های باستان‌شناسی به دست آمده‌اند و اهمیت تاریخی موزه را فراتر از یک مجموعه محلی برده‌اند. همین تنوع آثار سبب شده است موزه مردم‌شناسی مهریز، هم برای دوستداران تاریخ و هم برای علاقه‌مندان به فرهنگ عامه، مقصدی ارزشمند باشد.

پیشنهاد ما :
قلعه باقرآباد بافق | دژی از خشت

زمان بازدید و مسیر دسترسی

این موزه در طول سال، به‌ویژه در تعطیلات نوروز، پذیرای گردشگران و مسافران بسیاری است. اگر قصد بازدید از این جاذبه فرهنگی را دارید، می‌توانید به استان یزد، شهر مهریز، خیابان مطهری، باغ پهلوان‌پور مراجعه کنید. ساعت کاری موزه نیز معمولاً ۸ تا ۱۲ و ۱۵ تا ۱۹ است. قرار گرفتن موزه در دل باغی جهانی، باعث شده بازدید از آن تنها یک گردش فرهنگی نباشد؛ بلکه تجربه‌ای دلپذیر از تماشای تاریخ، طبیعت و معماری ایرانی در کنار هم باشد.

موزه مردم شناسی مهریز | باغ پهلوان پور – 2

موزه مردم شناسی مهریز | باغ پهلوان پور – 3