🏔️ قله نیزوا | بام مهدیشهر و سومین قله مرتفع سمنان
معرفی قله نیزوا
قله نیزوا با ارتفاع ۳۷۸۰ متر از سطح دریا، بلندترین قله شهرستان مهدیشهر و سومین قله مرتفع استان سمنان پس از قله شاهوار شاهرود است. این کوه بخشی از رشتهکوههای البرز به شمار میرود و در بخش شهمیرزاد قرار دارد. منظرهی باشکوه قله، هوای خنک و مهآلود آن، و چشمانداز دشتها و روستاهای اطراف، نیزوا را به یکی از مقاصد محبوب کوهنوردان و طبیعتگردان تبدیل کرده است.
ریشه نام نیزوا و پیشینه تاریخی
واژهی «نیزوا» در گویش محلی مازندرانی از ترکیب «نی + ز + وا» گرفته شده و اشاره به شدت باد دارد. برخی نیز معتقدند که این نام از دو واژه «نیزه» و «وا» (به معنی باد) ساخته شده است. در منابع کهن، در گویش لارستانی واژهی «نزوا» به معنی مه و بخار متراکم صبحگاهی آمده است، که با ویژگی آبوهوایی قله نیزوا همخوانی دارد؛ چراکه کمتر صبحی است که دامنههای این کوه و روستای چاشم بدون مه و شبنم باشد. در محوطه باستانی خرند در شرق چاشم، صدفهایی یافت شده که متعلق به خلیج فارس هستند و نشاندهندهی ارتباط بازرگانی دیرینهی این منطقه با جنوب ایران است. همچنین پژوهشگران، منطقه نیزوا را زیستگاه اولیه تپوریان دانستهاند.
طبیعت و پوشش گیاهی
دامنههای نیزوا مملو از گونههای گیاهی ارزشمند همچون گون، ارس و گرامینههاست. در بهار، شکوفههای کوهی و عطر گیاهان وحشی، فضای دامنه را دلانگیز میکنند. از گونههای جانوری منطقه میتوان به گرگ، شغال، خرس، پلنگ، گراز، مار و موش صحرایی اشاره کرد. با ذوب شدن برف در اوایل بهار، دریاچهای کوچک در نزدیکی قله تشکیل میشود که جلوهای رؤیایی به چشمانداز کوه میبخشد.
مسیرهای صعود به قله
قله نیزوا مسیرهای گوناگونی برای صعود دارد که هر یک چشمانداز خاصی از کوهستان البرز را در خود جای داده است:
۱. مسیر جنوبی (درشیو)
۲. مسیر شرقی (اورپلنگ و سیاهخانی)
۳. مسیر غربی (چاشم)
۴. مسیر شمالی (هیلکو)
در میان این مسیرها، مسیر چاشم طولانیتر ولی ملایمتر است و به دلیل دسترسی بهتر، در تمام فصول سال مورد استفاده کوهنوردان قرار میگیرد.
نحوه دسترسی
برای دسترسی به قله نیزوا، ابتدا باید از شهر شهمیرزاد به سمت روستای چاشم حرکت کنید. پس از عبور از چاشم، مسیر خاکی شمال روستا را ادامه دهید. در نخستین دوراهی، مسیر دست راست را به سمت استخر پرورش ماهی در پیش بگیرید تا در انتها، قله نیزوا با پرچمهای نارنجیرنگ از دور نمایان شود. مدت زمان تقریبی صعود تا قله حدود پنج ساعت است. به دلیل بادهای شدید، استفاده از بادگیر مناسب یا گورتکس ضروری است و در فصل زمستان نیز باید تجهیزات کامل کوهنوردی در برابر برف و سرما همراه داشته باشید.
افسانهها و روایتهای محلی
در باور مردم محلی، قله نیزوا با ابرها و بادها پیوندی افسانهای دارد. آنان معتقدند صدای باد در ارتفاعات این کوه، نغمهی «نیزوا»ست که از جان طبیعت برمیخیزد. برخی پژوهشگران از جمله مرحوم اعظمی سنگسری نام کهن این کوه را امیدوار کوه مازندران ذکر کردهاند.
۰ نظر